పురాణేతిహాసములు శ్రీమహాభారతము ఆరణ్యపర్వము - తృతీయాశ్వాసము
భీముఁడు యక్షరాక్షసులతో యుద్ధంబు సేయుట (సం. 3-152-12)
వ. నాకు మిమ్మును మీ కుబేరుం బ్రార్థించి కాని యిక్కొలని పువ్వులు గొనంగాదొకో?’ యని భీముండు రాక్షసుల నాదరింపక సౌగంధికవనంబు సొచ్చి కనకకమలంబులుం గొని యుత్తమవీర్యవంతంబు లైన తత్సలిలంబు లుపయోగించి యనంతబలసంపన్నుండై యున్న; నాతనిం జూచి రాక్షసు లలిగి యుద్యతాయుధహస్తులై తాఁకిన భీముండును భీకరాకారుండై. 366
చ. తన గదఁ జేసి రాక్షసుల దారుణశస్త్రచయంబు నశ్రమం
బున నతివీరుఁడై విరిచి పోర నిశాచరులన్‌ బడల్పడన్‌
ఘనభుజదండ చండహతిఁ గ్రాఁచిన నుక్కఱి రక్కసుల్‌ కుబే
రున కెఱిఁగింపఁ బాఱిరి సరోషవృకోదరభీమకర్మముల్‌.
367
వ. కుబేరుండును బాంచాలీ ప్రియకరంబైన పవనతనయు పరాక్రమారంభంబు విని మెచ్చి దాని నుపేక్షించె; నట్లు భీమసేనుండు రాక్షససేన నోడించి సౌగంధిక కమలంబులు గొని తత్తీరకుసుమితలతాపాదపవనంబున విహరించుచున్నంత నట. 368
క. వడిఁ బడియెఁ బిడుగు లుడుగక, | వడఁకె మహీతలము, పాంసువర్షము గురిసెం
గడు నెఱ్ఱ నయ్యె దిశ, లే | ర్పడకుండె నినుండు తిమిరపటలావృతుఁడై.
369
వ. ఇట్టి మహోత్పాతంబు లుపలక్షించి విస్మితుండై ధర్మతనయుం ‘డివి భీమాహవ పిశునంబులై కానంబడియె నేమఱకుండ వలయు’ నని నాలుగుదిక్కులుం జూచి భీమసేనుం గానక తన సమీపంబున నున్న పాంచాలి కిట్లనియె. 370
క. ‘ప్రియసాహసుండు భీముఁడు | భయవిరహితుఁ డెందుఁ బోయె బహురాక్షససం
శ్రయ మిగ్గిరి గంధర్వా | న్వయ సేవ్యం బేకచరుఁడు వాఁ డెయ్యెడలన్‌.
371
ఆ. భూరిభుజుఁడు దానె పోయెనో? నీ వెట | యేని పుచ్చితో నిజేచ్ఛ నతని?’
నని యజాతశత్రుఁ డడిగినఁ బతికిఁ బాం | చాలి యిట్టు లనియె సంభ్రమమున.
372
మధ్యాక్కర ‘ధరణీశ! నీకు నాయిచ్చిన పసిఁడి తామరపువ్వు
గురువాయువశమున వచ్చినను దానిఁ గొని యిట్టిపువ్వు
లరుదు గాన కుఱంగటం గలిగెనేని యర్థిఁ దె మ్మనిన
నరిగె నీశానుదిక్కునకు నీ తమ్ముఁ డతివేగమునను.’
373
వ. అనిన ‘నట్లేని యందఱము వాని పోయిన వలనం బోవుద’ మని యెప్పటియట్ల రాక్షసస్కంధారూఢులై గగనగతి నరిగి సౌగంధిక తీరంబున. 374
చ. అతులబలాఢ్యు నుద్యతగదాయుధహస్తుఁ బటుప్రతాపవ
ర్ధితయశుఁ బాండునందనుఁ దదీయమహోగ్రగదావిఘాత దా
రిత పృథుయక్ష రాక్షస శరీరచయంబులుఁ జూచి విస్మయ
స్మితముఖు లైరి బ్రాహ్మణసమేతులు ధర్మసుతాదు లచ్చటన్‌.
375
వ. భీమసేనుండును ధౌమ్య ధర్మజ రోమశులకు మ్రొక్కి, తనకు మ్రొక్కిన కవలఁ గౌఁగిలించుకొని, వైడూర్యనాళంబులైన కనకకమలంబులు ద్రౌపది కిచ్చి యున్నంత నాతనికి ధర్మరా జిట్లనియె. 376
ఆ. ‘చనునె నీకు నిట్టి సాహసక్రియఁ జేయ? | నెల్లవారికంటె నెఱుక గలవు
గురుభుజుండ! నాకుఁ గూర్తేని చేయకు | మయ్య! యిట్టి చెయ్వు లనఘ! యింక’.
377
వ. అని కఱపి యి ట్లందఱుం గుబేరోద్యానవనంబున విహరించుచున్నంతఁ దద్రక్షకులైన యక్షులు వచ్చి. 378
క. దేవర్షియైన రోమశు | దేవేంద్ర సమాను నయ్యుధిష్ఠిరు ధరణీ
దేవోత్తములం గని విన | యావనతులు భక్తి నిట్టు లని రందఱకున్‌.
379
వ. ‘మీ రిందు మసలవల; దిది యక్ష రాక్షస ప్రచారఘోరం’ బనిన నందుండ నొల్లక పాండవులు తత్సమీపంబున నివాసంబుఁ జేసికొని రాక్షస బలంబుతో ఘటోత్కచుఁ బోవంబనిచి యుండు నంత, జటాసురుం డను రాక్షసుండు బ్రాహ్మణరూపధరుండై’ యేను వేదవిదుండ, ధనుర్వేదవిదుండైన పరశురాము శిష్యుండ’ ననుచుం బాండవుల సేవించుచున్నంత నొక్కనాఁడు. 380
ఆ. మృగవిరోధిబలుఁడు మృగయావినోదార్థ | మడవి కనిలతనయుఁ డరిగినట్టి
యవసరమున నజ్జటాసురుఁ డాసురా | కారవికృతరూపకంబుఁ దాల్చి.
381
క. చనుదెంచి ద్రౌపదిని యమ | తనూజు నకులుం దదాయుధంబులతోఁ బె
ల్చన యెత్తికొని మహాజవ | మునఁ బఱచె మహీసురోత్తములు భయమందన్‌.
382
వ. అంత సహదేవుండు భీముం బిలుచుచు వనంబున కరిగె; నిట ధర్మతనయుం డధర్మవర్తి యైన యసుర కిట్లనియె. 383
క. ‘దేవాసురాదు లిం దుప | జీవింతురు మనుజులకు విశేషసుఖంబుల్‌
గావించుచు నమ్మనుజులఁ | గావంగలవార మేము గౌరవయుక్తిన్‌.
384
వ. ఇట్టి మా కపకారంబు సేయుట లగ్గు గాదు; నీవు ధర్ము వెఱుంగవు; విశ్వసించినవారికిం గుడువంబెట్టినవారికి నెగ్గుచేయుట కడుంబాపంబు గావున. 385
మధ్యాక్కర మాయావి! మా యాయుధములు మా కిచ్చి మాతో రణమ్ము
సేయు; మివ్విధమునఁ బోవఁ దగ’ దంచుఁ జిక్కనై యసుర
నాయతబాహుఁడు గరము భరముగా నదిమె ధర్మజుఁడు
మాయావి యగు వానిగమనవేగంబు మందమై యుండ.
386
వ. ఇట్లు ధర్మజు నిబిడపీడన వేదనాభరంబున విగతవేగుండై యరుగు జటాసురున కడ్డంబు వచ్చి సహదేవుం డిట్లనియె. 387
క. ‘న న్నెఱుఁగవె? పాండవుఁడఁ, బ్ర | సన్నయశోవీర్యయుతుఁడ సహదేవుఁడ; న
త్యున్నతి యేర్పడ నిప్పుడ | ని న్నోర్చెదఁ జక్క నెదిరి నిలువుము పోరన్‌.’
388
AndhraBharati AMdhra bhArati - AndhramahAbhAratamu - AraNya parvamu - kavitraya bhAratamu - kavitrayamu - nannaya - tikkana - eRRana - nannyya tikkanna eRRana - andhramahabharatamu aandhramahaabhaaratamu ( telugu literature andhra literature )