 |
    |
    |
 |
    |
    |
 |
 |
పురాణేతిహాసములు | శ్రీమహాభారతము | శల్యపర్వము - ద్వితీయాశ్వాసము |  |
శల్యపర్వము - ద్వితీయాశ్వాసము
| క. |
శ్రీ కరణ నిపుణ పదప | ద్మా! కేవల సత్త్వసద్మ! మాయావ్యవధూ త్యేకాయనగమ్యా! మధు | రాకృతి సర్వత్రరమ్య! హరిహరనాథా! |
1 |
| వ. | దేవా! వైశంపాయనుండు జనమేజయున కిట్లనియె; నట్లు నిజపుత్రుండు పరాజయంబు నొందుట యాక ర్ణించి యాంబికేయుండు. | 2 |
| క. |
‘మద మడఁగి యొక్కరుండును | గద చేకొని రాజరాజు కాల్నడ నెట వో మదిఁ దలఁచి తొలఁగెనొకొ! యా | పద లిట్టివి కలవె మనుజపతులకు నెందున్? |
3 |
| వ. | అనంతర వర్తనంబు తెఱం గెఱింగింపు ‘మనుటయు నజ్జననాథునకు సంజయుం డిట్లనియె. | 4 |
| సీ. |
‘ఏకాదశాక్షౌహిణీశుఁ డై పెంపునఁ | బొంపిరివోవు నప్పుడమిఱేఁడు వెనుక నొక్కరుఁడును జన లేక యేకాకి | యై పోయె నచటికి ననతిదూర మై యుత్తరము ముట్టినట్టితూర్పున నొక్క | మడు వున్న, దానిలో నడఁగియుండు వాఁడుగా నట్టు లవ్వలనికిఁ జని చని, | విదురువాక్యంబులు మదిఁ దలంచి |
|
| ఆ. |
‘యధికమతి నృపాలుననుజుండు సెప్పె న | ట్లకట! దానిఁ గొనన’ యనుచు శోక తప్తచిత్తుఁ డయ్యె; దైవ మెవ్వరి నెట్లు | చేయఁ జాల? దేమి సెప్పఁ గలదు? |
5 |
| వ. | అట్టియెడ సుడిసి చిక్కిన మూఁకలు వీఁకమై నెదిర్చినం బొదివి నిరవశేషంబుగా సమయించి కృష్ణసారథికంబును ధవళహయంబును గపీంద్రకేతనంబును నగు నుజ్జ్వలస్యందనంబున నప్పురందరనందనుండు బంధుమిత్రాభినందితుండై యొప్పె; నప్పుడు పొలికలన నీ బలం బఖిలంబును బెనుగాలిం బడిన పేరడవిపగిదిం గానంబడుచుండె; నందుఁ గృపాశ్వత్థామకృతవర్మలు మువ్వురు బ్రదికి పోయి; రాసమయంబున ధృష్టద్యుమ్నుండు నన్నుఁ గనుంగొని నగుచు సాత్యకి నుద్దేశించి. | 6 |
| తే. |
‘వీని నేటికిఁ బట్టితి? వీఁడు బ్రదికి | యిచట వర్తించి మనకు నెగ్గేమి సేయు? నప్రయోజన మిది; విడు’ మనిన ‘నేల | వీడుతు నీ ద్రోహితల దెగ నడుతు’ ననుచు. |
7 |
| వ. | ఆ శైనేయుండు వాలు వెఱికి వ్రేయం జూచునంతఁ గృష్ణద్వైపాయనుండు సన్నిధిచేసి, యతని వారించి, ‘సంజయుం జంపుట యనుచితంబు; ముందల విడువు’మని యానతిచ్చిన నతండును వినతుండై’ యట్ల కాక యని పలికి నన్ను విడిచెఁ; గృష్ణద్వైపాయనుండు మదీయాననం బాలోకించి ‘బ్రదికిపోయి తెక్కడకైనం బొ మ్మనుటయు’ నమ్మునీంద్రు వీడ్కొంటి; నంత నతఁ డంతర్ధానంబు సేసె; నేను దత్ప్రదేశంబు వాసి నీసుతుండు సనిన చక్కటికిఁ గ్రోశమాత్రంబు వోయి ద్వైపాయనం బనం బ్రసిద్ధం బైన యమ్మడువు సమీపంబున. | 8 |
| తే. |
అతనిఁ గాంచితి; నతఁ డశ్రు లడర నడలు | చూడ్కి నామోము చక్కఁగాఁ జూడ కోర వోవఁ జూచుచు దీనతఁ బొందియునికి | గని మనంబున శోకంబు గదుర నేను. |
9 |
| వ. | ఒక్కింతసేపు పలుకు వెలువరింపఁ జాలక యూరకుండి, యెట్టకేల కెలుంగు దెచ్చుకొని పారాశర్యప్రసాదంబున బ్రదికినతెఱంగు సెప్పిన, నమ్మహీకాంతుండును గొంత ప్రొద్దు నిశ్చేష్టితుండై యుండి, పదంపడి నాదెసఁ జూచి ‘మనదెస బ్రదికిన వారు గలరే?’ యనినఁ గృపాచార్యాదిరథికత్రయంబును బేరుకొని ‘వారలు బ్రతికిపోయిరి; తక్కొరుండును బ్రదుకుట లే’దని యెఱింగించిన, నిట్టూర్పు నిగిడించుచు నామూఁపుపైఁ జే యిడి యన్నర నాథుండు నన్ను నీకడ కనుపం దలంచి నాతో ని ట్లనియె. | 10 |
| తే. |
‘మాఱుమానిసి లేకుండ మడిసి రెల్ల | వారు నీ దెసఁ; బాండుభూవరతనూజు లాప్తులుం దాము నున్న వా; | రాహవమునఁ | బడక తొలఁగితిఁ బోటులఁ బడియు నేను’. |
11 |
| వ. | అని. | 12 |
| క. |
‘కౌంతేయులబారిం బడ; | నింతియ సిరి చాలు; రాజ్య మెల్లను దారై పొంత ననుఁ బెట్టుకొని యొక | కొంత యొసఁగిరేని నట్టికూ డేమిటికిన్? |
13 |
| క. |
అనుజులఁ దనుజుల మత్పరి | జనులను సమయించి వారు సమరోల్లాసం బున మెఱయఁ జూడ నేర్తునె? | జననాథున కింతవట్టు సంజయ! చెపుమా! |
14 |
|
 |
|