ఉత్తరరామాయణము - శ్రీ సీతారాము లుద్యానవనమున మేడపై విహరించుట - ఆంధ్రభారతి

శ్రీ సీతారాము లుద్యానవనమున మేడపై విహరించుట

సీ.	మొకమున వ్రాలు జానకి వాలుఁజూపులు - కస్తూరినామంబుఁ గడలుకొనఁగఁ బయికొన్న సీత నెమ్మెయిడాలు కటిబద్ధ - కనకాంశుకశ్రీలఁ గౌఁగిలింపఁ దులకించు కులకాంత తళుకుఁ జెక్కుల కాంతు - లురముగందపుఁ బూత నొరసికొనఁగఁ గెలన మించు ధరాజ కెంపురా బొగడల - జిగి చెవి జవ్వాది చెల్మి కలర
గీ.	గదిసి నిలుచున్న సౌమిత్రివదినెగారి జిలుఁగు నవ్వులు మగరాల చిలుకతాళి ననఁగి పెనఁగఁ ద్రిలోక మోహనవిలాస ధాముఁడై మించె సీతాభిరాముఁ డపుడు	119
చం.	ఒఱపు వహించి జానకియు నున్నచెలుల్‌ గణికాశిరోమణుల్‌ పరిసరభూమిఁ గొల్వ నరపాలకుఁ డా సరసీతటంబునన్‌ గఱికొను గుజ్జుమామిడుల క్రేవ జగా కురువిందతీఁగ చ ప్పరముల నీడఁ జంద్రమణిబద్ధవితర్ది వసించియున్నెడన్‌	120
తే.గీ.	అంబ కౌసల్య వనుప మహానసంబు జనులు, మానస మలరింపఁ జాలు భక్ష్య భోజ్య చోష్యాదికములు గవాజ్యదధులు మెచ్చఁ దగు మాంసశాకముల్‌ దెచ్చుటయును	121
సీ.	వగవగకూరలు వరుగు లప్పడములు - నొలుపుఁ బప్పును మించు టోగిరములు సద్యోఘృతంబులుఁ జక్కెర లుక్కెరల్‌ - పచ్చళ్ళు గిచ్చళ్ళు పాయసములుఁ గలవంటకము లిడ్డెనలు వడ లప్పమ్ము - లతిరసమ్ములు దేనియలు ఫలములు గారెలు బూరెలు చేరులు మోరులుఁ - గమ్మని మాంసముల్‌ ఘమ్ముమనుచు
గీ.	వలచు పానీయములు చెలుల్‌ వరుసఁ బసిఁడి పాత్రల ధరించి వడ్డింపఁ బాత్రులైన సహచరుల బంతి నిడికొని జానకీల తాంగితోఁ గూడి రఘువీరుఁ డారగించె	122
కం.	మధురస గుంభనములు గల మధురపదార్థముల చవుల మరగి రసన త న్మధురిమ సారెకుఁ బొగడఁగ నధిపతి సుఖలీల నలరె నశనము వేళన్‌	123
కం.	పౌలోమిఁ గూడి యమృతము గ్రోలెడి సురరాజుఁ బోలి క్షోణీసుతతోఁ గ్రోలె సుధారసధారలఁ బోలిన మాధ్వీకరసము భూవిభుఁ డెలమిన్‌	124
మ.	అవనీకన్యకఁ గూడి యిట్లు చతురాహారంబులం దృప్తుఁడై యవనీశాగ్రణి కామినీకరమణీవ్యాసంగ భృంగారుకాం బువులన్‌ ధౌతకరాననారుణపదాబ్జుండైనచో భూమిపు త్త్రి వెసన్‌ బావడ యిచ్చి పైఁట దడియొత్తెన్‌ భర్తపాదాబ్జముల్‌	125
ఉ.	అట్టియెడన్‌ నృపాలుఁడు వనాంతరకేళినగాగ్రసీమఁ జూ పట్టెడు కెంపుటుప్పరిగ బాళి గనుంగొని చందుచట్టులన్‌ గట్టినమెట్టు లింతిపదకంజరుచిన్‌ విడికెంపు గుంపులన్‌ గట్టినమెట్టులై వెలయఁ గామిని కేల్గొని యెక్కి యొక్కెడన్‌	126
సీ.	నిలువుటద్దములతోఁ దళతళల్‌ వెలిఁ గ్రమ్ము - ముమ్మూల ఱామొత్తముల నెసంగు బలుగోడలఁ బొసంగు నులిపచ్చపగడంపు - బారు దూలంబుల వారమాను పులుదిండిఱాకంబముల డాలు గరిమంబు - లను మెఱుంగుల రంగు లునుచు పసిఁడి ప్రతిమల రూపమేర్పడఁ దోఁచు శశికాంత - జగతి పేరిటి గాంగఝరము దరికిఁ
గీ.	బచ్చిక బెడంగు లిడుమేటి పచ్చఱాల చికిలి తిన్నెల ముంగిళ్ళఁ జెలఁగు చలువ చప్పరము క్రేవ జలయంత్రజలకణంబు లొలయ వింతలు దిలకించి యుత్సహించి	127
చం.	విరితొగచందువాతెగలవేడుకయౌ నడియంగణంబులోఁ బఱచిన రత్నకంబళిని బాగుగ సూరెపుటంపు గద్దియన్‌ వఱలు మెఱుంగు బంగరపు వన్నెజగా బురుసా తివాసిపై ధరణిజతో వసించెఁ బతి తళ్కుతలాడలఁజేతు లూనుచున్‌	128
వ.	అప్పుడు	129
సీ.	నీలవేణి యొకర్తు నిలువుటద్దముఁ జూపెఁ - గమలాస్య యొకతె బాగా లొసంగెఁ గరియాన యొక్కతె కాళంజి ధరియించెఁ - గీరవాణి యొకర్తు గిండిఁ బూనెఁ గలువకంటి యొకర్తు చలువపావడ వైచె - సొగసులాఁడి యొకర్తు సురఁటి విసరెఁ గలకంఠి యొక్కతె గైవార మొనరించె - జవరా లొకర్తు హెచ్చరికఁ దెలిపె
గీ.	నతివ యొక్కతె బిరుదు పద్యములు చదివె భామిని యొకర్తు వడి బరాబరు లొనర్చె సీత వామాంకమున నుంచి చెలువు మించి రవికులస్వామి కొలువున్న యవసరమున	130
సీ.	జంట ముత్తెపుఁ గుట్టు జంటఱైకలనంటి - బిగిగుబ్బచన్నులు పిక్కటిల్ల మగరాల చికిలి కమ్మలడాలు నిద్దంపుఁ - జెక్కుటద్దములతోఁ జెలిమిసేయ ముకుళత్కరాంభోజములు నిటాలములాని - కుంతలాళికులంబు కూడికొనఁగ దరహాసరుచి గాంగఝరి గీలుకొన వాలు - గల లీలఁ బెక్కువాల్‌ గన్ను లలరఁ
గీ.	గొదమప్రాయంపు వెలయాండ్ర గుంపు రామ చంద్రునకుఁ గొల్వుమ్రొక్కులు సంఘటించి యఖిలవిద్యాధికులతోడ నధివసించి రధిపుననుమతి నర్హస్థలాంతరముల	131
కం.	మృదుపాకంబు రసస్థితి పదగుంభనగల స్వక్లప్తపద్యశతంబుల్‌ చదివి యుపశ్లోకించిరి మొదలఁ గవుల్‌ భానువంశముఖ్యుని గుణముల్‌	132
మ.	అధికాహ్లాదకరప్రభాకలితరాకాబ్జోదయోద్యత్సుధాం బుధిజంఘాలతరంగ ఘుంఘుమరవోద్భూత ధ్వనిన్‌ వందిమా గధు లత్యుద్భటఘోష వర్ణబిరుదాంకశ్లాఘ్య పద్యావళుల్‌ బుధులౌరా! యని మెచ్చఁగాఁ జదివి రా భూమీశ్వరాగ్రంబునన్‌	133
చం.	గవిసెన దీసి హొన్నుజిగికాయలు చన్నులు దాఁకఁ దంత్రులొ క్క వరుస దీటి మెటులొడికంబుగ నొత్తి స్వరంబు లన్నియున్‌ సవురు వహింపఁ దాళలయ సంగతి గీతములున్‌ బ్రబంధముల్‌ ప్రవణత నొక్కలేమ నరనాథునకున్‌ వినిపించె వీణియన్‌	134
చం.	స్వరము లయారె! మేలు శ్రుతి! బాగురె మూర్చన! కంపితంబు బా పురె! బళిరయ్య డాల్‌! మెఱసెఁ బో నెరమీటు కులంబు ఠాయి! య ద్దిర స్ఫురితంబు! లమ్మ! యని తేనియ లొల్కెడి జిల్గు పాటతోఁ దరుణి విపంచి మీటె వసుధాపతి మెచ్చుకొనన్‌ రసజ్ఞతన్‌	135
ఉ.	తంబుర మీటి వేఱొకతె తానము లెంతయు విస్తరించి రా గం బనురక్తి రాలు గరఁగన్‌ బలుమోడులు పల్లవింప న య్యంబుజినీమనోహరకులాగ్రణి మీఁది పదంబు పాడినన్‌ గ్రొంబులకల్‌ జనించె, సభకున్‌ దల వాంచిరి వైణికాగ్రణుల్‌	136
చం.	దడముగ మర్దళధ్వనులుఁ దాళరవంబులుఁ బిక్కటిల్ల న య్యెడఁ దెలిముత్తియంపుఁ దెరయెత్త శరజ్జలదాళి పాసినన్‌ బడుబలుమించులో గవిసెనల్‌ దొలఁగించిన మించు మంచిపు త్తడి జిగిబొమ్మలో! యనఁగఁ దారొగి వెల్వడి రంబుజాననల్‌	137
ఉ.	మంజుతరాంగభూషణ సమంచితకాంతులు రచ్చ నేల మిం చం జనుకట్టు లోబిగువు జక్కవగుబ్బల యుబ్బుఁ దెల్పఁ బ త్కంజయుగంబు లుర్వి సమతం దులకించి విలాస మెంచఁ బు ష్పాంజలు లిచ్చి యాడిరి మృగాయతనేత్రలు పెక్కుభంగులన్‌	138
సీ.	అభినయంబులు కోపు లరుదైన తీరుపుల్‌ - వెలయఁగాఁ బదచాళివిధ మొకర్తు లాగు మైసిరియుఁ బల్లటియుఁ గత్రియు బెళ్కు - విలసిల్లు జక్కిణి విధ మొకర్తు బురకఁడు చంకబంగరుబుట్ట తగు జాతి - వినికిగాఁ గొరవంజి విధ మొకర్తు ఠీవిఁ దాళము లుగ్గడింపుచోఁ దీరుచో - వింతగాఁ బేరణివిధ మొకర్తు
గీ.	నలరి వినిపింపఁ బతిమెచ్చ నంత నిర్వు రిరువు రెనమండ్రుఁ బదియాఱుగురును ముప్ప దిద్ద ఱఱువది నలువురు హెచ్చుగాఁగ బంతులై వంతులూని యయ్యింతులెల్ల	139
సీ.	అన్యోన్యహస్తదండావృత్తు లెసఁగ నొం - డొరుల సామ్ముఖ్యంబు లొంది యొంది యీవ లావల వచ్చి యితరేతరము దొల్త - నిలచిన నెలవుల నిలిచి నిలిచి కంకణమంజీరకాంచికల్‌ మ్రోయస - వ్యాపసవ్యస్ఫూర్తిఁ జూపి జూపి తాళవాద్యరవానుకూలంబుగా మంద - దృతమృదుగతులను దిరిగి తిరిగి
గీ.	యనుపమరసోదయంబున నభినవాతి చిత్రవర్తనభంగులఁ జెలఁగి చెలఁగి విడివడిన మన్మథోన్మదద్విరదము లన సఖులు హల్లీసకము సల్ప సంతసిల్లి	140
తే.గీ.	వారివారి కళాగౌరవంబు లెల్ల ధరణిజకుఁ దెల్పుచును దారతమ్య మెఱిఁగి వలయు మణిభూషణాదులు వారి కొసఁగి కొలువు సాలించి రఘువీరకుంజరుండు	141
తే.గీ.	ఇతని యిరు పార్శ్వముల నింక నిరవుకొనెడి యమితకరదీపికాద్యుతుల్‌ తిమిర మడఁప నేల తా? నన్న పోలిక హేళి గ్రుంకఁ జరమసంధ్యాక్రియలు దీర్చి జనవిభుండు	142
సీ.	కుంభస్థలోజ్జృంభికుంకుమారుణదీప్తి - చరమసంధ్యారాగ సామ్య మూన నింగితో నొఱయు నుత్తుంగాంగకము డాలు - బలుచీఁకటుల జోకఁ బరిఢవిల్ల భూరిపుష్కరసముద్భూత శీకరపాళి - తారాగణశ్రీలఁ జేరఁ బిల్వ దంతద్వయాత్యంత ధవళకాంతి సమృద్ధి - వికచకైరవిణితో వియ్యమంద
గీ.	సమయసముచిత మహిత చిహ్నములఁ బూని యమరు శత్రుంజయముతోడ ననుజమంత్రి బంధు సామంతు లుపవనప్రాంతములకు వచ్చుట యెఱింగి స్త్రీయుక్తి వనము వెడలి	143