 |
    |
    |
 |
    |
    |
 |
 |
పురాణేతిహాసములు | శ్రీమహాభారతము | ఆశ్రమవాసపర్వము - ప్రథమాశ్వాసము |  |
ధృతరాష్ట్రుఁడు ధర్మరాజునకు శత్రురాజుల జయించు తెఱంగు చెప్పుట (సం. 15-12-6)
| ఆ. |
కుడువ నిచ్చు తఱియుఁ గురువర! కక్కించు | నవసరంబు నెఱిఁగి యరినృపాలు నీవు ధీరవృత్తి నిడుఁ ద్రాటఁ బోనిమ్ము | క్రమ్ము కపిల యనఁగ గ్రమ్మి చెఱపు? |
072 |
| సీ. |
ఉత్సాహ శక్తియు నుర్వీశ మంత్రశ | క్తియుఁ బ్రభుశక్తియుఁ గెలనివాని కిని నీకు నిట్టివి యని తారతమ్యముల్ | వెరవునఁ బరికించి వేర మెత్త | వలయుట నెఱిగల్గి పలుకక యుండంగఁ | దగుట యూహించు టుత్తమ విధంబు ; మూలబలంబును మొత్తాలవారును | మిత్త్రబలంబును శత్రుబలముఁ |
|
| ఆ. |
గాననంబు బలముఁగై జీతగాండ్రును | నైనయట్టిబలము లాఱు నరసి యుచితకాల దేశ యుక్తంబులుగఁ బన్ని | కొనఁగ వలయు వాని కొలఁదు లెఱిఁగి. |
073 |
| తే. |
సంపదల నాపదల నొక్క చంద మగుట | వికృతి నొందుట యా బలవితతులందుఁ గాంచి యెల్లప్పుడును హితకారి యైన | బలము నెక్కుడుగాఁ బ్రోవు భరతముఖ్య! |
074 |
| క. |
పరుల గెలిచి నిర్భయముగ | ధరణిఁ బ్రజం గాచువెరవు ధర్మపథమునం బరిపాలించిన వెలయుం | గురువర! కృపపెంపు వదలకుము ప్రజలయెడన్. |
075 |
| క. |
వినికి గలిగి రక్షించుచు | ననువున దయతోడిపాడి నాయతు లెల్లం గొనుచుఁ దగ నేలి పొగడొం | దినరాజున కుర్వి కామధేనువ కాదే! |
076 |
| సీ. |
ధర్మమార్గంబున ధరణిఁ బాలించిన | నైహిక సుఖములు నగ్గలంపుఁ బొగడును బరలోక భూరి సౌఖ్యములును | సిద్ధించు; విపుల దక్షిణలు పెట్టి యశ్వమేధ ప్రముఖాధ్వరంబులు పెక్కు | లాచరించుట కంటె నధిక మండ్రు మేదినీ ప్రజల నత్యాదరంబును గరు | ణాతిశయంబు మధ్యస్థతయును |
|
| తే. |
గలిగి బిడ్డల నరసిన కరణి గాఢ | రక్షణం బొనరించుట రాజవర్య! వినుము తమ్ముల నీగి మన్ననల ననుది | నంబుఁ గొనియాడు మానందనంబు గాఁగ. |
077 |
| చ. |
నరవర! రాజనీతుల జనస్తుతుఁడైన నదీ తనూజుఁడున్ హరియుఁ బరాశరాత్మజుఁడు నాదిగఁ గల్గిన పెద్ద లెల్ల నీ కరయఁగఁ బెక్కు సెప్పిరి; మదాత్మయు నీదెసఁ బ్రీతి పెద్దయుం బొరయుట నేనుఁ గొన్ని యిటు పోలిన భంగి నెఱుంగఁ జెప్పితిన్. |
078 |
| క. |
నిత్యవిధి సద్వివేకము | సత్యవ్రతశీల! ధర్మసారజ్ఞ! భవ న్మత్యాకలితమ యైనను | నిత్యంబును వృద్ధసేవ నిష్ఠఁ జలుపుమీ!’ |
079 |
| సీ. |
అన విని ధర్మజుం డంబికా పుత్త్రుతో | ‘నాపగాసుతుఁడు లేఁ’ డబ్జనాభుఁ డాత్మపురంబున కరిగె; వాత్సల్యత | నీవు దక్కఁగ నాకు హితము సెప్ప నొడయఁ డెవ్వఁడు? భవదుపదిష్ట పథమున | నిష్ఠమై నడచెద; నెమ్మనమున నీవు ప్రీతిని బొందు నృపముఖ్య!’ నావుడు | నాతఁడు సంతసమంది యతని |
|
| ఆ. |
‘నధిప! విశ్రమింపు మధికశ్రమంబు నా | తనువునందుఁ జెందె’ నని తగంగఁ బోవఁ జెప్పి; బాంధవావళి కభిముఖుఁ | డయి నిజాలయముల కరుగఁ బనిచి. |
080 |
| వ. | తాను నభ్యంతర గృహంబున కరిగి సుఖాసీనుం డైయున్న నమ్మానవనాథుతో గాంధారి ‘దేవా! వనంబున కెపుడు విచ్చేయువాఁడ?’ వని యడిగిన, నా భూవల్లభుం డద్దేవి కిట్లనియె. | 081 |
| క. |
మా తండ్రి పరాశరసుతు | చేతం బడసితి ననుజ్ఞ; శీలపరత్వో పేతుఁ డగు ధర్మతనయుఁడు | ప్రీతి నొడంబడియె బంధుబృందయుతముగన్. |
082 |
| ఆ. |
ఇంకఁ దడయ నేల? యింతి! వే వెడలుద | మట్లు కల్లజూద మాడి పాప భాగు లైన నీదు పట్టుల సుగతికి | ననుచువాఁడఁ దపము నతిశయమున. |
083 |
|
 |
|