 |
    |
    |
 |
    |
    |
 |
 |
పురాణేతిహాసములు | శ్రీమహాభారతము | ఆరణ్యపర్వము - తృతీయాశ్వాసము |  |
ఋశ్యశృంగుఁడు వేశ్యను మునికుమారునిఁగా భావించుట (సం. 3-111-9)
| మధ్యాక్కర |
‘ఎందుండి వచ్చితి ఋషికుమార! యే నెన్నఁడు నిట్టి సుందరాకారు మునిసుతు నేఁ దొల్లి చూచి యెఱుంగ నిందుండు మీ’ వని కృష్ణమృగచర్మకృతకుశాసనము నం దుండఁగాఁ బనిచె ఋషి యను బుద్ధి నత్తన్విఁ బ్రీతి. |
97 |
| వ. | మఱియు నర్ఘ్యపాద్యాదివిధులను వన్యస్వాదుఫలదానంబులం దాని కతిథిపూజ సేయ నున్న నది యమ్ముని వరున కిట్లనియె. | 98 |
| క. |
‘మా యాశ్రమ మిందులకున్ | న్యాయనిధీ! మూఁడుయోజనంబులు గల దేఁ బోయెద; నీవును విజయం | చేయుమ యందులకుఁ; జెలిమి సేయుము నాతోన్. |
99 |
| వ. | అట్లేని నీచేత సత్కారంబుఁగొందు’ ననిన ఋశ్యశృంగుం ‘డట్లు సేయుదు’ నని దాని నాతిథ్య విధానంబునం బూజించి తనకు దాని యిచ్చిన దివ్యగంధమాల్యంబులును సరసభక్ష్యపానంబులును, విచిత్రవస్త్రంబులుం బరిగ్రహించిన నదియును. | 100 |
| క. |
మునిముందటఁ గందుకన | ర్తన మృదుగీతములయందుఁ దనకౌశల మె ల్లను జూపి విరచితాలిం | గనయై మునిపతికి ముదము గావించె మదిన్. |
101 |
| వ. | ఇట్లు ఋశ్యశృంగుం బ్రబోధించి వేశ్యాపుత్త్రి యరిగిన, దాని పోయినవలను సూచుచు ఋశ్యశృంగుఁ డగ్ని హోత్రంబు వేల్వమఱచి విపరీతబుద్ధియై యున్ననంత నడవినుండి వన్యఫలంబులు గొనివచ్చివిభాండకుండు గొడుకుం జూచి ‘యి ట్లేల చింతాపరుండవై యగ్నిహోత్రంబు వేల్వక కాలాతిక్రమంబు సేసి?’ తనినఁ దండ్రికి ఋశ్యశృంగుం డిట్లనియె. | 102 |
| సీ. |
‘కాంచనవర్ణుండు గడు రూపవంతుండు | గమ్మని జడలతో ఘనము లగుచు ననయంబు వట్రువలగు రెండు పిండంబు | లురమున విలసిల్లుచుండ, నఱుత వెలుఁగుచు జపమాల వ్రేలంగ, నన్నువ | నడుమును వడఁకంగ, నడచునపుడు కలహంసకూజితకలనాద మెసఁగ నా | పాలికి నేఁ డొక్క బ్రహ్మచారి |
|
| ఆ. |
వచ్చిపోయె; వానివదనంబువలన వె | ల్వడు సుగంధిమధురభాషితంబు పొలుచు వినఁగ సమదపుంస్కోకిలాలాప | చారు వగుచు హృదయ సమ్మదముగ. |
103 |
| క. |
ఆ ఋషికుమారు కట్టిన | చీరలు నతిమృదులములు విచిత్రములు; మనో హారము వాని బృహత్కటి | భారము; నం దొక్క కనకపట్టము వెలుఁగున్. |
104 |
| క. |
పవనసమీరిత మధుసం | భవ వివిధప్రసవసౌరభముఁ బోలి ముని ప్రవరుని తనువునయం దు | ద్భవమై రమ్యమయి సౌరభము విలసిల్లున్. |
105 |
| వ. | మఱియు నక్కుమారుం డొక్క యెఱ్ఱనిఫలంబు దన దక్షిణపాణితలంబున నందంద చఱచుచు నది నేలంబడి యెగయం బోయిన వలనికి వ్రాలుచు వాతావధూతంబైన బాలవృక్షంబునుం బోలె నొప్పుచున్న నమ్మునిపుత్త్రు నందు నా హృదయంబు దద్దయుం దగిలినయది. | 106 |
| ఉ. |
నన్నును గౌఁగిలించుకొని నా వదనంబునకున్ నిజాస్య మా సన్నముఁ జేసి యొక్క మృదుశబ్దము సేసె మనోహరంబుగా; నెన్నఁడు నట్టి శబ్దము మునీశ్వర! మున్ విని యే నెఱుంగ; న య్యన్నువ బ్రహ్మచారిముఖ మంబురుహంబు సమంబు సూడఁగన్. |
107 |
| వ. | నా యిచ్చిన వన్యస్వాదుఫలంబు లాదరించి యారగింప కమ్మునికుమారుం డమృతోపమానంబు లైన ఫలంబులు నతిమధురంబులైన పానీయంబులు నాకు నిచ్చిన నుపయోగించితి. | 108 |
| క. |
తన చేతి పుష్పములఁ జ | ల్లిన నంతటఁ జెదరి యవి యళిప్రకరనిషే వన మొప్ప నున్నయవి; యి | వ్వనకుసుమము లట్లు గావు వరగంధంబుల్. |
109 |
| వ. | నాకు నమ్మునిపుత్త్రునాశ్రమంబునందు వానితో నొక్కటఁ దపంబు సేయుచుండు నిష్టం’ బనినఁ గొడుకు పలుకులు విని విభాండకుండు విస్మితుండై ‘తపస్వుల తపంబులకు విఘ్నంబులు సేయ ననేక రూపులయి రాక్షసులు వనంబునం గ్రుమ్మరుచుండుదురు; తజ్జనదత్తంబు లయిన పానీయంబు లపేయంబు; లతి సుగంధులయిన కుసుమంబులు మునులకు వర్జనీయంబు’ లని కొడుకుం బ్రబోధించి, యెప్పటియట్ల వన్యఫలంబులు దేర నరిగిన. | 110 |
| క. |
చనుదెంచి తరుణి మునినం | దను చిత్తంబునకు వైకృతముఁ జేసె; విలా సినుల సహాలాప సహా | సన సహయానములు బంధసమములు గావే! |
111 |
| వ. | ఇట్లు ఋశ్యశృంగుండు విలాసినీమోహితుండయి, తండ్రి కెఱింగింపక సుచరిత్రంబయిన తన యాశ్రమంబు విడిచి, మనుష్యయోగంబునం దగిలి యక్కోమలి పిఱుందన చని, యంగదేశంబు సొచ్చి, యందు రోమపాదు నాదేశంబున రాజాశ్రయం బను వనంబున నుండునంత. | 112 |
| మత్తకోకిల |
అమ్మునీశునివాసశక్తిఁ దదంగదేశమునందు మే ఘమ్ము లెల్ల వలంకులం గడుఁ గ్రమ్మి సర్వజనప్రమో దమ్ముగాఁ బ్రభవద్బృహజ్జలధార లొప్పఁగ వృష్టిఁ జే సె మ్మహానదులున్ మహాసరసీవరంబులు నిండఁగన్. |
113 |
| వ. | ఇట్లు ఋశ్యశృంగు నాగతంబున నంగవిషయంబున నవగ్రహదోషంబు నిరస్తంబైన సంతసిల్లి రోమపాదుండు తన కూఁతు శాంత యనుదాని నత్యంతకాంతిమతి నమ్మునివరునకు వివాహంబు సేసి. | 114 |
| క. |
అనుభోగయోగ్యములుగా | ధనరాసులు భూషణములు దాసీనివహం బును గాంచనమయ శయ్యా | సనములు ముని కిచ్చె హృదయసంతోషముగాన్. |
115 |
|
 |
|