పురాణేతిహాసములు శ్రీమహాభారతము ఆరణ్యపర్వము - చతుర్థాశ్వాసము
శ్రీకృష్ణుఁడు సత్యభామతోడఁ బాండవులయొద్దకు వచ్చుట (సం. 3-180-7)
సీ. శైబ్యసుగ్రీవాదిజవనాశ్వయుక్త మై | యాబద్ధనూత్నరత్నాంశుపటల
భాసితం బై చారుపతగ పతాకా వి | భూషితగగన మై పొలుపు మిగులు
దివ్యరథంబున దేవకీసుతుఁడు ప్రి | యంబున సత్యభామాన్వితముగఁ
దరళసౌదామినీదామసముజ్జ్వల | ధారాధరోత్సంగతలమునందు
 
ఆ. శచియుఁ దాను వెలుఁగు శతమఖుండును బోలె | నరుగుదెంచె ఘనరథాంగనేమి
విపులఘోష తాండవిత బర్హిశబ్ద శ | బ్దాయమాన వనవిభాగుఁ డగుచు.
151
వ. ఇట్లు వచ్చి వాసుదేవుండు రథావతరణంబు సేసి, ధర్మనందనున కభివందనం బొనరించి, భీమార్జున నకుల సహదేవులం గౌఁగిలించుకొని, ద్రౌపదిం గారవించి, ధౌమ్యాది మహీసురులచేత నభినందితుం డయ్యె; నంతఁ గౌంతేయాగ్రజుండు గదాధరునకు నర్ఘ్యాదిసత్కారంబులు నిర్వర్తించి, తమ్ములుం దానును విప్రజనంబులు నతనిం బరివేష్టించి యుండి; రప్పుడు కృష్ణుండు ధనంజయుం దన చేరువ నునిచికొని చిరకాల దర్శనోల్లసితంబు లైన యాలోకనంబుల నతని యాకారం బత్యాదరంబున నభినందించి ధర్మరాజున కి ట్లనియె. 152
సీ. ‘భాగ్యంబు గాదె యీ పార్థుండు హరుఁ డాది | యైన నిర్జరసమూహంబువలన
నెలమిఁ గృతాస్త్రుఁడై యేతెంచు; టరయంగ | ధన్యుండ వైతివి ధర్మతనయ!
నీ ధర్మనిష్ఠయు నీ తపంబును జూవె | యింతకుఁ గారణం బిద్ధచరిత!
రాజ్యంబుకంటెను రాజేంద్ర! ధర్మంబె | యిష్టమై యుండు నీ కెల్లనాఁడు ;
 
తే. వేదవేదాంగ విదుఁడవు, వివిధయజ్ఞ | కర్త వైతి, ధనుర్వేదకర్మఠుఁడవు,
ధరణి యెల్ల నేలెడి రాజధర్మ మమర | సులభ మయ్యె నీ కిహపరశోభనంబు.
153
చ. దమమును సత్యయుక్తియును ధైర్యనిరూఢియు నిత్యతృప్తియున్‌
శమమును నీకు నైజములు; సన్మతి నర్థవశంబుఁ గామలో
భములును బొంద; వట్లగుటఁ బార్థివకుంజర! ధర్మరాజనా
మమునఁ ద్రిలోకపూజ్యమహిమం బొగడొందెద వివ్విధంబునన్‌.’
154
వ. అని వెండియు. 155
శా. ‘ద్యూతవ్యాజమునన్‌ సభాంగణమునన్‌ దుర్యోధనుం డట్లు దు
ర్నీతిం గూరి యొనర్చినట్టి యఘముల్‌ నిష్కంపధైర్యోన్నమ
చ్చేతస్సారుఁడ వైన నీ కొకనికిం జెల్లెన్‌ సహింపంగ; వి
ఖ్యాతక్షాంతులు లేరె ధార్మికులు? నిక్కం, బిట్టిరే యెవ్వరున్‌?
156
ఉ. ఉల్లము సత్యసంయమము నూనినవాఁడవు నీవు విక్రమం
బొల్లమిఁ గౌరవాధములయుద్ధతి యమ్మెయిఁ జెల్లెఁగాక; యొం
డెల్లను నేల? నీదుమది నించుక కిన్క జనించినన్‌ మహీ
వల్లభ! యప్డ రూపఱదె వారక వైరికులంబు సర్వమున్‌.
157
చ. వినుత భవన్నియోగ మను వేల యలంఘ్యము గాన యిమ్మెయిన్‌
ఘనభుజవీచివిభ్రమవికాసముఁ జూపక నిల్చెఁ గాక స
జ్జననుత! చూడ నీ యనుజసాగరముల్‌ దఱితోడ విద్విష
జ్జనలయకాలులై కడఁగు సర్వజగంబుల నాక్రమింపఁగన్‌.
158
ఉ. అంధక వృష్ణి భోజ కుకురాన్వయభూపతు లెల్ల నీదెసన్‌
బాంధవ సౌహృద ప్రణయ భక్తివిశేషము లొప్ప నీ మనో
గ్రంథి యడంగఁజేయ నెసకంబునఁ బూనినవారు లోభ మో
హాంధులు ధార్తరాష్ట్రులు జనాధిప! మార్కొనువారె వారలన్‌?
159
క. చతురంభోధిపరీత | క్షితితల సామ్రాజ్యలక్ష్మికిం బతివి జగ
న్నుత! నీవ; నీవు దలఁచిన | నతిదుష్కర మెందు లే దనర్గళమహిమన్‌.’
160
వ. అనిన సంతసిల్లి కుంతీనందనుండు దేవకీనందనుతోడ ‘దేవా! యెవ్విధంబున నైన నల్పావశిష్టంబైన వనవాసకాలంబును నజ్ఞాతవర్తనంబును దీర్చి, లోకనింద్యంబు గాని విక్రమంబునం బగఱ జయింపఁగోరెదము; దీని నంతయు నిర్వహించు భారంబు నీయదియ; నిన్ను శరణంబు సొచ్చిన మాకుం బరమశోభనంబులును సులభంబు లగుట నిశ్చయంబుగాదె!’ యనియె; నప్పుడు కృష్ణుండు నిజసమీపంబున నున్న పాంచాలిం జూచి యిట్లనియె. 161
సీ. ‘నీ పుత్త్రులేవురు నీరజలోచన! | యదుకుమారులుఁ దారు ముదముతోడ
ననుపమ స్నేహసమాహితహృదయు లై | కరిహయారోహణపరతఁ దగిలి
యాడుచు, వివిధశస్త్రాస్త్ర ప్రయోగముల్‌ | గఱచుచు నొండెల్ల మఱచి యున్న
వారు; ప్రద్యుమ్నుండు వారికి దివ్యాస్త్ర | జాతంబు లెల్లను బ్రీతి నొసఁగెఁ;
 
ఆ. దన్వి యా సుభద్ర తన పుత్త్రుకంటె నీ | తనయులందుఁ గూర్మిఁ దనరఁ జేయు;
నూఱడిల్లు మింక; నుజ్జ్వలోన్నతులఁ బెం | పారఁ గాల మనతిదూర మయ్యె’.
162
AndhraBharati AMdhra bhArati - AndhramahAbhAratamu - AraNya parvamu - kavitraya bhAratamu - kavitrayamu - nannaya - tikkana - eRRana - nannyya tikkanna eRRana - andhramahabharatamu aandhramahaabhaaratamu ( telugu literature andhra literature )