 |
    |
    |
 |
    |
    |
 |
 |
పురాణేతిహాసములు | శ్రీమహాభారతము | కర్ణపర్వము - ద్వితీయాశ్వాసము |  |
కర్ణుండు ధర్మరాజు నొప్పించి యవమానించుట (సం. 8-44-72 (కుంభ) 8-33-36 (భం))
| సీ. |
‘క్షత్రియ కులమున జన్మించి యిది ధర్మ | మిది యధర్మం బని యెల్ల నెఱిఁగి నట్టి నీ కిట్టి మహాహవమునఁ బ్రాణ | ములు దాఁచికొన శాత్రవులకుఁ దొలఁగి పోవుట దగునె? నీ బుద్ధి గానఁగనయ్యె; | నృపనీతి యెఱుఁగవు; నీవు బ్రాహ్మ ణాచార వేదివి; యాగాధ్యయనముల | వర్తింపు, కయ్యంబు వలవ; దుడుగు |
|
| తే. |
మింక ననుబోఁటిఁ దొడరిన నింతకంటె | నెడరు వాటిల్లు వేగపొ మ్మింటికడకు హరియుఁ బార్థుడు నున్నెడకైన నరుగు; | మేను దెగ నీదు ప్రాణాన కింత నిజము.’ |
194 |
| వ. | అని పలికి గొంతి వచనంబులు మనంబున నునికిం జేసి వధియింప నొల్లనివాఁడై యప్పాండవాగ్రజు విడిచి యా పురుషసత్తముండు తదీయ సేనాసముదయంబు నానాస్త్ర నిహతంబు సేసె; లజ్జాకుల మానసుం డగు నమ్మానవపతియును దత్ప్రదేశంబున నిలువక తొలంగిపోయెం; బోవుటయు. | 195 |
| క. |
విను మతని యోధజనములు | మొనయుఁ దిరిగె; నట్లు సమరమున విముఖంబై చను నబ్బలముం గని వెను | కొనియెం గర్ణుండు నీదు కొడుకులుఁ దానున్. |
196 |
| క. |
పటు సింహనాద తూర్యో | త్కట రవగుణ నిస్వనములు గలసి యఖిల ది క్తట దారణ కేలి సము | ద్భటము లగుచుఁ గురుబలమునఁ బరఁగె నరేంద్రా! |
197 |
| ఉ. |
ఇమ్మెయి సూతనందనుని యేడ్తెఱ కోడిన యోధవీర సం ఘమ్ములఁ బాండవాగ్రజుఁడు గన్గొని పేర్కొని పేరెలుంగునం గ్రమ్మఱి పేర్చి కౌరవ నికాయము గర్వమడంపుఁ డన్న ధై ర్య మ్మిగురొత్త వే తిరిగి రా రథికుల్ మరలెన్ బలంబులున్. |
198 |
| వ. | ఇ వ్విధంబున వృకోదర పురస్సరంబుగాఁ బాండవ బలంబులు మార్కొనిన మన మూఁకలుం గూడికొని తిరంబై త్రోచి తలపడుటయు నయ్యిరువాఁగునందు. | 199 |
| మ. |
కరిబృందంబులు ద్రెళ్ళెఁ బెల్లుగఁ దురంగ స్తోమముల్ పెక్కు గూ లె రథానీకము లగ్గలంబు గెడసెన్ లెక్కింపఁ బెక్కైన కా ల్వుర మొత్తంబులు రూపడంగె సిడము ల్నుగ్గయ్యె నన్నేల నె త్తురు వెల్లిన్ మునిఁగెన్ మరుత్ఖచర పంక్తుల్ వెక్కసంబందఁగన్. |
200 |
| వ. | అట్టి సందడి కయ్యంబున భీమసేనుండును శైనేయుండును బెట్టిదంపు టురవడిం గవిసిన ధృష్టద్యుమ్నాది రథిక ప్రకరంబును బరవసంబు సేయం గురుబలంబు వెఱచఱచి పఱచినఁ, గర్ణుం డదల్చి కరతలంబెత్తి నిలునిలు మని పలికి నమ్మోహరంబు నిలువదయ్యె; నవష్టంభ విజృంభితుండైన యా సూతసూనుండు వెండియుం గౌరవుల వేఱు వేఱ పురికొల్పి మరల్చిన నమ్మొనయును మొగకట్టి నిలిచె; నంతం బవమానసూనుం దాను మార్కొన నగ్గలించె; నతం డతని నాలోకించి యంతకుమున్న శ్రుతకీర్తి స్యందనం బెక్కియున్న తమయన్న వలను సాత్యకి ధృష్టద్యుమ్నులకుం జూపి వారలతో ని ట్లనియె. | 201 |
| ఉ. |
‘ఈతఁడు దుర్దశం బొరసె నేను గనుంగొనఁ గర్ణుఁ డేచి దు ర్నీతి పరున్ సుయోధనునిఁ బ్రీతునిఁ జేయుటకై కడంగె; మీ చేతికి నిచ్చి యిట్లరువు సేసెద నిన్నరనాథు నాకు నా సూతతనూభవున్ సమయఁ జూడక పోదు విషాద మెమ్మెయిన్. |
202 |
| క. |
ఏ నొండె నతనిచే నా | చేనొండె నతండు దెగుట సిద్ధముగ మదిం బూని కడంగెద; మీ రీ | భూ నాథునిఁ గాచికొనియ పోరు నడపుఁడీ!’ |
203 |
| చ. |
అని పటుసింహనాదమున నంబరముం బగిలించి తేరు క ర్ణుని దెసఁ బోవనిచ్చినఁ గనుంగొని శల్యుఁడు కర్ణుతోడ ని ట్లను ‘మనమీఁద వచ్చు ననిలాత్మజుఁ జూచితె! యంతరంగ మే ర్చు నలుక కామిషం బిడఁగఁ జూచిన చందము గాననయ్యెడున్. |
204 |
| చ. |
‘అలిగిన మూఁడు లోకముల నైనను జీరికిఁ జేకొనం డితం డలఘు పరాక్రమ స్ఫురణుఁ డర్జున సూనుఁడు నాత్మపుత్రుఁడుం బొలిసిర కాని కోపమునఁ బొంగఁడు నాఁడును నాఁడు నింత దో ర్బలమును శౌర్యసారముఁ దిరంబయి చూపఱు మెచ్చఁ జూపుమీ!’ |
205 |
| చ. |
అనవుడు భీముఁ జూచి యతఁ డాతని కిట్లను ‘నట్టివాఁడ కా కనిలజుఁ డల్పుఁ డెట్లు? సమరాగ్రమునన్ భవదుక్తి యట్ల యిం తనువగునే కిరీటిఁ దెగటార్పఁగ నీతని నొంపఁ జంపఁ దాఁ గని వెసవచ్చు నాతఁ డధికం బగు మద్బల మిప్డు సూడుమీ! |
206 |
| చ. |
తరమిడి చంపెఁ గీచక శతంబు నితం; డది యేల? యెల్లెడన్ బిరు దనఁగా బలాఢ్యుఁ డనఁ బెద్దయుఁ బేర్చినవాఁ డగున్ వృకో దరుఁ డటు లైన నీతని మదం బడఁగించుట లీల నాకు నీ వరదము సమ్ముఖంబుగ రయంబునఁ బోవఁగ నిమ్ము భూవరా! |
207 |
| ఉ. |
నావుడుఁ దేరు మద్రనరనాథుఁడు భీముని ది క్కుదగ్రతం బోవఁగ నిచ్చెఁ దూర్య రవముల్ సెలఁగెన్ దివి పిక్కటిల్ల న ప్పావని నవ్వుచున్ బలము పాయపడం గడు బెట్టు గిట్టినం జేవ దలిర్ప నా రథికసింహునిఁ గర్ణుఁడు గప్పెఁ దూపులన్. |
208 |
| వ. | కప్పి యాలోన. | 209 |
| క. |
వెస నతని యురము బలు నా | రసమున నొంచుటయు నతఁడు రాధేయ తను ప్రసరన్నవ నారాచో | ల్లసితుండై మెఱసెఁ గురుబలంబు దలంకన్. |
210 |
| ఉ. |
సూతతనూభవుం డనిలసూనుని చాపము ద్రుంచి యేచి యు ద్ద్యోతిత మార్గణంబు మెయి నుచ్చి చనన్ నిగిడింప నొండు వి ల్లాతఁడు ధైర్య సారము రయంబును జూపఱుమెచ్చ నెత్తి సం స్ఫీత శరోత్కరం బతని పేరుర మాడఁగ నేసి యార్చినన్. |
211 |
| తే. |
ఈడఁబోక రాధాసుతుఁ డేసె నిరువ | దేను నారాచములు పవమాన తనయు కత్తళము తూఱి యంగంబు గాఁడి పాఱి | నిలువ కటచని మేదినీతలము సొరఁగ. |
212 |
| మ. |
అలుకం గెంపు గనుంగవం గదురఁగా నప్పాండవుం డేసినం గులిశంబో యనఁ బ్రజ్వరిల్లి నిగిడెన్ ఘోరంపు భల్లం బుర స్స్థలి భేదిల్లఁగఁ దేరిమీఁదఁబడి మూర్ఛంబొంది కర్ణుండు ని శ్చలతం జచ్చిన యట్టులుండె వెఱఁ దత్సైన్యంబుఁ దూలెం గడున్. |
213 |
|
 |
|