శ్రీమహాభారతము - ఉద్యోగపర్వము - చతుర్థాశ్వాసము - రుక్మి వృత్తాంతము - కవిత్రయ భారతము - కవిత్రయము - నన్నయ - తిక్కన - ఎఱ్ఱన - ఆంధ్రమహాభారతము

రుక్మి వృత్తాంతము (సం. 5-155-1)

సీ.	కృష్ణుని దేవి రుక్మిణి సోదరుఁడు రుక్మి \| యను రాజు బలవిక్రమాన్వితుండు శార్ఙ్గగాండీవ విజయములు నాఁగల \| దివ్య చాపములఁ దృతీయమైన చాపంబు గలవాఁడు సైన్య సమేతుఁడై \| చనుదెంచి ధర్మజుఁ గని తదీయ సత్కారములు గాంచి సముచితాసనమున \| నుండి యక్కొలువున నున్న వీరు
ఆ.	లెల్ల వినఁ గిరీటి కిట్లను ‘సమరంబు \| సేయ వెఱచితేనిఁ జెప్పు; నాకు నెదురు లేరు జగతి నెవ్వరు; నీకుఁ దో \| డ్పడి జయింతు నెట్టి పగఱనైన.’	174
వ.	అని తన్ను నాక్రమించి తన తోఁబుట్టువు రుక్మిణిం గొనివచ్చిన యా కృష్ణు సన్నిధిని సిగ్గులేక యాడిన మాటలు విని, చిఱునవ్వు నవ్వుచుం గవ్వడి యతని యాననం బాలోకించి.	175
తే.	‘చెనసి గంధర్వసేన నిర్జించునపుడు \| మత్స్యనాథు గోవర్గంబు మరలఁ దెచ్చు నెడను దప్పె; నీకందువ యెఱుఁగనైతి \| నింక నౌఁగాని తోడుగ మ్మెచటి కైన.’	176
వ.	అని యతని యుత్తరమునకుఁ దగిన యట్ల పలికి, మఱియును.	177
క.	‘ము న్నే నసహాయుఁడనై \| చన్న గతిం జనఁగ నైన చందం బయ్యెన్‌; వెన్నుఁడు తోడుగలఁడు; వెఱ \| పెన్నండును వలవ దింక నేమిటికైనన్‌.	178
చ.	వెఱచితి రాఁగదే యనిన వెండికదా పగఁదీర్తు వీవు; నా వెఱపెటులున్న నీ రథిక వీరులు వాపెద; రొల్ల నిన్ను; నీ యుఱుకడ కేఁగి తోడుపడు మొడ్లకు నెవ్వరికేని’ నన్న నే డ్తెఱ నతఁ డేఁగి కౌరవపతిం గని యట్టుల బెట్టుపల్కినన్‌.	179
క.	ఆతఁడివి యేటిమాటలు \| నీ తోడగు టొల్లఁ బొ’మ్మనిన రుక్మి వృథా యాతాయాస విషణ్ణుం \| డై తన పురమునకు మగుడ నరిగెం బెలుచన్‌.	180
తే.	ఇట్లు బలదేవ రుక్ముల కిద్దఱకును \| గయ్యమునకు సన్నాహంబు గలుగదయ్యెఁ గాని తక్కులోకమ్మునఁ గలుగు నృపతి \| కోటి యిరువాఁగు నందును గూడె ననికి.	181
వ.	అట్టియెడ నిశాసమయంబున ధృతరాష్ట్రుండు సంజయు రావించి యిట్లనియె.	182
క.	‘బవరము గీడని యెఱుఁగుదు \| నవినీతుండైన కొడుకు నదలిచి యుడుపం దివిరియు నోరాడమి దై \| వ వశం; బప్పనికి మనకు వగ పింకేలా?	183
క.	ఎయ్యది గానున్నది యది \| యయ్యెడుఁ; జేయునది గలదె? యవనీశులకుం గయ్యానఁ జచ్చుటయు మే; \| లయ్యొప్పుట లెస్సగాక! యది యట్లుండెన్‌.	184
వ.	రెండు వీళ్ళును గురుక్షేత్రంబున విడిసిన పిదపం బుట్టిన విశేషంబులు గలవేని నెఱింగింపుము.’	185