| పురాణేతిహాసములు | శ్రీమహాభారతము | విరాటపర్వము - ద్వితీయాశ్వాసము |
| వ. | గంధర్వుం డను తలంపున. | 341 |
| చ. |
పవనతనూజు బాహువులు పాణియుగంబునఁ బట్టి వీఁకమై నవనిపయిం బడం దిగిచి యంగము జానుల నూఁదినం గడున్ జవమున దండ తాడిత భుజంగము భంగి సముత్థితాంగుఁడై యవయవముల్ ప్రకోపరభసాతిశయంబునఁ బొంగ నుద్ధతిన్. |
342 |
| మ. |
మగుడం గీచకుఁ బట్ట వాఁడును బలోన్మాదంబునన్ బాహు గ ర్వ గరిష్ఠుండగు నా హిడింబరిపుఁ దీవ్రక్రోధుఁడై పట్టి బె ట్టుగఁ ద్రోపాడఁగ నిద్దఱున్ భుజబలాటోపంబుమై నొండొరున్ మిగులం జాలక కొంతసేపు వడి మేమేఁ బోరి రుగ్రాకృతిన్. |
343 |
| వ. | అట్టి యెడ. | 344 |
| క. |
తన యగపా టొరు లెఱుఁగుదు | రని సూతుఁడు సమయభంగ మగుటకు భీముం డును గొంకుచుఁ జప్పుడు సే | యని గూఢ విమర్దనప్రహారములఁ దగన్. |
345 |
| వ. | మల్లయుద్ధ నైపుణ్యంబు మెఱయం గడంగి. | 346 |
| సీ. |
తిగిచిన నడుగులు దెరలక యొండొరుఁ | గ్రమ్మఱఁ దిగుచుచుఁ గడిమి మెఱయఁ, బొడిచిన వెస బీఱుపోవక యొండొరు | నందంద పొడుచుచు నవనిఁ బెట్టి, యొత్తిన బెగ్గలం బొందక యొండొరు | బలువిడి నొత్తుచు నలవు మిగిలి, యడఁగంగఁ బొదివిన నడిచిపా టించుక | యును లేక వీఁక నొండొరుల నడరి, |
|
| తే. |
యడఁగఁ బొదువుచు, నలుక యంతంత కగ్గ | లించి యాయముల్ నొంచి దోర్లీల నెఱపి యుల్లసిల్లిన స్రుక్క కొండొరుల రౌద్ర | వృత్తి నొంచు చొండొరులకు వెక్కసముగ. |
347 |
| క. |
కదియుచుఁ బాయుచుఁ బట్టుచు | నదలుచుచుం బడుచు లేచు చడఁగుచు వడిగొం చొదవెడుకినుకం గడు బె | ట్టిదముగఁ బెనఁగిరి చలంబు డింపక కడిమిన్. |
348 |
| ఆ. |
ఇవ్విధమున నేచి యిరువురుఁ బెద్దయుఁ | బ్రొద్దు పోర వాయుపుత్రు బలము దోడుతోడఁబెరుఁగఁదొడఁగె నాకీచకా | ధమునిలావు పిదపఁ దఱుఁగఁజొచ్చె. |
349 |
| ఉ. |
దాని నెఱింగి యెంతయు నుదగ్రత నా బకవైరి గ్రక్కునన్ వాని నడంగఁబట్టి పడవైచి మహోగ్రత నాక్రమించెఁ బం చానన మేణముం బొదువున, ట్లతఁ డూర్జితశక్తి నుద్భటుం డై నెగసెన్ సమీరసుతు నల్కకుఁ బ్రాఁ కిడినట్లు వీఁకతోన్. |
350 |
| క. |
నెగయునెడ నగ్గమైనను | బిగియారుచుఁ బిఱుఁదుసనినఁ బిడికిటఁ గొఱసం దిగడు బెడిదముగఁ బొడిచెం | బగతుఁడు గను మిడిసి నేలఁబడి తన్నికొనన్. |
351 |
| ఆ. |
పల్లవ ప్రసూన ఫలభరితంబగు | మ్రాను గూలఁద్రోచు మత్తగజము పోలె వివిధ రత్నభూషణభూషితుం | డైన సూతుఁ గూల్చె ననిలసుతుఁడు. |
352 |
| చ. |
వికృతపుఁ జావు సంప మది వేడుక పుట్టినఁ గిట్టిపట్టిమ స్తకమును బీన దీర్ఘ భుజశాఖలుఁ బాదయుగంబు మేనిలో నికిఁ జొర నుగ్గుగాఁ దుఱిమి నించిన గ్రంతలతిత్తియైన కీ చకు ధరణీస్థలిం జదిపి చక్కని ముద్దగఁ జేసెఁ దుష్టుఁ డై. |
353 |
| క. |
తన కడిమికలిమి నచ్చియు | మనమునఁ దలఁ కడర సూతు మరణంబు గనుం గొనుటకుఁ దల్లడపడు ప్రియ | వనిత కతని చావు సెప్పి వడిఁ దన్మాత్రన్. |
354 |
| చ. |
అనలము గూఢ యత్నమున నయ్యెడకుం గొనివచ్చి దానిఁ జ య్యన వెలుఁగొందఁజేయుటయు నచ్చెరువున్ భయముం బ్రియంబునున్ బెనఁగొనఁగాఁ గనుంగొనియె భీతమృగేక్షణ భీము డాయఁగాఁ జని కడు నక్కజంబయిన చందమునం బడియున్న పీనుఁగున్. |
355 |
| ఉ. |
చూచుచుఁ జేరి వ్రేల్మిడుచుచుం దలయూఁచి విలక్షచిత్తయై యా చపలాక్షి ముక్కుపయి నంగుళముం గదియించి ‘దీనికై కీచక! యింత సేసితి, సుఖిత్వముఁ బొందుదుగాక! యింక న ట్లేచిన నిట్లు గా కుడుగునే?’ యనుచున్ వెఱఁగందుచుండఁగన్. |
356 |
| క. |
‘పూనిక నెఱపితి సతి యవ | మానముఁ బరితాపభరము మాన్చితి నిపు డి ట్లే’ నని మదిఁ బొంగెడు పన | మానసుతుం డిట్టులనియె మానినితోడన్. |
357 |
| శా. |
‘చింతాశల్యము వాసెనే? భుజబలోత్సేకంబు నీ కెక్కెనే? శాంతిం బొందెనె రోషపావకుఁడు? దుశ్చారిత్రునిం జూచితే? సంతోషించితె? యిట్లు గాక, బ్రదుకన్ శక్యంబె? దుర్వృత్తి నీ చెంతం జేరినయట్టివీరులకు నాచేతం బయోజాననా!’ |
358 |
| క. |
అనిన విని సింహబల మ | ర్దను నవలోకించి ద్రుపదరాజతనయ యి ట్లనుఁ దన మనమున నిండా | రిన సమ్మోదంబు వెలివిరిసి బెరయంగన్. |
359 |
| సీ. |
‘కొలువు లోపల నిన్న కోప మట్లెత్తినఁ | దలఁకక నిలిచిన ధైర్యమహిమ, నేఁ డిందుఁ జనుదెంచి నిర్వికారతఁ బ్రజ | కన్నులు గప్పిన గౌరవంబు, మనవారిలోన నొక్కని నైనఁ బిల్వ కు | త్సాహంబు సేసిన సాహసంబు, లోకదుర్జయుఁ డగు నీ కీచకునిని వ్రే | ల్మిడి రూపుమాపిన కడిమిసొంపు |
|
| తే. |
సూడఁ, దలపోయ. మెచ్చ, సంస్తుతి యొనర్ప | నా తలంబె? నీ యుత్తమనాయకత్వ మెఱిఁగి నినుఁ గొనియాడ నే నెంతదాన? | మహిత విస్మయానంద నిర్మగ్న నైతి’. |
360 |
| క. |
అను పలుకులు కర్ణరసా | యనము లగుడు నయ్యుధిష్ఠిరానుజుఁడు ముదం బునఁ దేలిఁ ‘ యింకఁ దడయం | జన’దని ద్రౌపదికిఁ జెప్పి చయ్యన నేఁగెన్. |
361 |
| క. |
అనిన విని ‘కీచకుఁడు స | చ్చిన పిమ్మటఁ బుట్టినవ్విశేషము లెల్లన్ విను వేడుక మనమలరెడు | ననఘా! యేర్పడఁగఁ జెప్పు’ మనుటయుఁ బ్రీతిన్. |
362 |